Weissenberger Raganzini Prvislav

WEISSENBERGER, Prvislav (Raganzini), gospodarstvenik i diplomat (Sibenik, 31. XII. 1902.). Gimnaziju polazio u Sibeniku i Splitu, gdje je maturirao 1920. God. 1921./22. četiri semestra studira na Visokoj školi za svjetsku trgovinu, te istodobno dva semestra na Pravnom fakultetu u Beču. Potom odlazi u Frankfurt, gdje studira na Ekonomsko-društvenom fakultetu i 1925. doktorira iz političkih znanosti disertacijom Jadranska mreža jugoslavenskih državnih željeznica. God. 1937. diplomira i na Pravnom fakultetu u Subotici. U međuvremenu je studirao i na Sorboni u Parizu. Od 1927. službovao je u Direkciji za vanjsku trgovinu u Beogradu; bio je trgovački izaslanik u Barceloni (1931.-34.) i u Madridu (1936.37.). Za vrijeme službovanja u Beogradu bio je generalni tajnik Odbora za unapredivanje trgovačkih i kulturnih veza sa Španjolskom i Latinskom Amerikom, a bio je i dopisnik zagrebačkog Jugoslavenskog Lloyda te pisac raznih brošura, posebice u svezi sa Španjolskom. Od rujna 1942. do kraja 1943. bio je konzul NDH u Beču, 1943.-44. gospodarski savjetnik pri poslanstvu NDH u Berlinu, a 1944.-45. u konzulatu u Grazu. Od svibnja 1945. do 1948. boravi u Njemačkoj, odakle odlazi u Buenos Aires. God. 1954. odlazi u Barcelonu na Institute de Economia Americana za sveučilišnog profesora. U kolovozu 1955. Ekonomski fakultet Katoličkog sveučilišta u Santiagu de Chileu imenuje ga naslovnim profesorom katedre za međunarodnu trgovinu. Od 1958. član je njemačkog odjeljenja Filozofskog fakulteta Katoličkog sveučilišta u Santiagu. Nakon 23 godine profesorskog i znanstvenog djelovanja na raznim institutima i fakultetima, a povodom proslave 100. godišnjice Katoličkog sveučilišta u Santiagu, bio je 17. VIII. 1978. počašćen naslovom profesor emeritus. Objavio mnoge rasprave na španjolskom jeziku u časopisima, a surađivao je i u Studia Croatica.- Goran Ante Blažeković, ekonomist, Zagreb

FJ Dr. Prvislav Weissenberger — octogenario

Este destacado intelectual croata nació en Šibenik en 1902 (por errónea información nos recordamos de su octogesimo aniversario de vida recien ahora). Es un hombre de amplia cultura y conocimientos tanto de la historia como de la política y economía. Por parte de su padre es de origen alemán, pero identificado con Croacia y su pueblo; con sus derechos y sus problemas. Después de la última gran guerra reside en Chile, donde obtuvo la cátedra de la historia europea moderna y de política en la Universidad Católica en Santiago. Hace dos años, tomando en consideración sus años, es profesor emérito, reconociendosele en la solemne ceremonia grandes méritos de profesor. En este año 1983 se retira voluntariamente de su actividad profesional de enseñanza universitaria. "Studia Crodtica" tiene en él un excelente colaborador. Sus investigaciones y resultados acerca de las relaciones de Austria con Chile, centrando la atención especial sobre el pueblo croata en dichas relaciones que influían de manera decisiva en la suerte de la inmigración croata en Chile, fueron publicadas en "Studia Croatica". Es asiduo y convencido defensor de los intentos de una unión europea como contrapeso a las supremacias tanto soviéticas como americanas en ese continente, madre de la cultura y civilización mundiales. "Studia Croatica" felicita a este su colaborador, que se distingue también por su exactitud científica en los temas que aborda con éxito.

Sc vol 88-89

Prvislav Weisenberger

El 1 de septiembre de 2000 falleció en Santiago de Chile a los 90 años de edad el patriota profesor Prvislav Weisenberger, nuestro colaborador y amigo.

Había nacido en la ciudad del Rey Krešimiro Šibenik, Croacia.

Terminó sus estudios universitarios en Alemania y Croacia. Fue, como toda su familia, un patriota croata de primer nivel. Siempre optimista y dispuesto a colaborar en todas las acciones a favor de la libertad de Croacia, fue activo en la lucha por la independencia. En 1945 partió como tantos otros patriotas al exilio. Vivió un tiempo en la Argentina para trasladarse luego a Santiago de Chile, donde se desempeñó como profesor de historia universal. Se destacó allí por su hombría de bien y como excelente didacta y estudioso, habiéndose jubilado como profesor en la Universidad Católica de Chile.

Siempre estaba atento a todo lo que acontecía en Croacia ayudando a sus compatriotas y a todas las acciones positivas en la emigración croata. Deja en Santiago a su sobrina Vjera y a su sobrino Sergije, que vive en los Estados Unidos. En el funeral participaron muchos amigos y compatriotas que admiraban a este noble profesor amigo de todos. Sus restos descansan en el cementerio de Santiago de Chile. Que descanse en paz, le desea

Redacción de Studia Croatica

Studia Croatica, Año 2001, Núm. 143

Weissenberger Raganzini, Prvislav

* W. P., Un diálogo de dos chilenos, "hijos de croatas", en la Universidad Católica de Chile, Volumen 60-61, año 1976, página 58-69.
* W. P., Roque Esteban Scarpa - Un inmortal de la literatura chilena (1980), Volumen 78-79, año 1980, página 139-141.

* Weissenberger Raganzini, Prvislav, Relaciones entre Austria-Hungría y Chile, Parte 1ª: Año 1900; separata de "Anales de la Facultad de Filosofía y Ciencias de la Educación" de la Pontificia Universidad Católica de Chile, 1967, p. 40, Volumen 24-27, año 1967, página 216.
* Weissenberger Raganzini, Prvislav, Relaciones entre Austria-Hungría y Chile, Parte 2ª: La misión del conde Starzénski, primer ministro de Austria-Hungría en Chile (1903-1904); separata de "Anales", 1968, p. 63 (B. Kadic), Volumen 28-31, año 1968, página 210-11.
* Weissenberger, Prvislav, Solidaridad de los croatas en Chile con el movimiento nacional en Croacia (Hechos registrados por la prensa chilena en 1903 con motivo de celebrarse el 73º aniversario de Francisco José I de Habsburgo, Volumen 44-45, año 1972, página 37-7.
* Weissenberger, Prvislav, España en la encrucijada a fines de noviembre de 1936 vista por un observador croata - Contribución a la historia de las relaciones entre España y Yugoslavia-Croacia, Volumen 54-55, año 1974, página 123-16.
* Weissenberger, Prvislav, La Segunda Guerra Mundial en los Balcanes, Volumen 62-63, año 1976, página 118-141.
* Weissenberger, Prvislav, 1979 - Año de la Comunidad Europea, Volumen 74-75, año 1979, página 113-12.


Weisenberger, Prvislav. El Destino de los Pueblos de la Cuenca del Danubio. Santiago de Chile: By the University Press, 1965.

Vodanović Sergio

Sergio Vodanović

Entre los numerosos escritores chilenos de origen croata, que desde hace ya más de un siglo participan en la literatura de ese país como su parte integrante, por cierto el nombre de Sergio Vodanović tiene un lugar destacado, y su obra literaria representa un auténtico aporte.

Nació en Split en 1926, de familia originaria de la isla de Brač (Supetar). Murió en Santiago de Chile el 12 de febrero de 2001, a la edad de 75 años.

Fue un escritor muy exitoso, dramaturgo, "padre" de las telenovelas chilenas, abogado, miembro de número de la Academia Chilena de Bellas Artes y profesor de la Universidad Católica de Chile.

Escribió su primera obra en 1952. Entre sus obras teatrales más conocidas se encuentran: "Deja que los perros ladren" (1959); "Viña" (1964); "Perdón...¡estamos en guerra!" (1966); "El senador no es honorable"; "Nos tomamos la Universidad"; "El delantal blanco". Son conocidas sus telenovelas "Los títeres"; "Secretos de familia"; "La intrusa"; "Villa Nápoli"; "Doble juego" y "Una familia feliz".

Por sus producciones teatrales obtuvo tres veces el Premio de la ciudad de Santiago. En los años 50, Vodanović fue figura central en el movimiento cultural-literario chileno, que tuvo gran influencia en el cambio de las corrientes literarias de ese país. El constituyó realmente una síntesis de ese movimiento.

Comenzó a escribir su obra literaria bajo la influencia de Ibsen. Pero luego la obra de Vodanović cambia y se desarrolla hacia el teatro épico y el teatro del absurdo. En ellos, Vodanović ridiculiza a algunas instituciones nacionales, muestra la corrupción de la sociedad en la que prevalecen la hipocresía y el egoísmo, habla de la injusticia, del rebajamiento y de la difícil vida de los pobres, dibuja la decadencia de la burguesía chilena, la vida esteril de la alta sociedad, ausente de esperanzas, fe y perspectiva.

Las obras de Vodanović tienen buen montaje escénico y han sido bien recibidas por el público, especialmente por aquellos que aprecian obras con problemática moral. Su obra tiene figuras artísticas de fuerte contenido dramático.

Studia Croatica, Año 2001, Núm. 143

Tijan Pavao

TIJAN, Pavao, profesor, enciklopedist (Senj, 15. VI. 1908.). Gimnaziju završio u Senju, a slavistiku na Filozofskom fakultetu u Zagrebu. Godinu dana radi kao privremeni pomoćni urednik Hrvatskoga književnog društva sv. Jeronima, potom je tri godine u Vukovaru kao odgojitelj Jakoba grofa Eltza. God. 1935.-41. profesor je u Nadbiskupskoj klasičnoj gimnaziji u Zagrebu. Radi u Društvu »Hrvatski jezik«, gdje je odgovorni urednik istoimenoga časopisa. Kućni profesor Gabriele Habsburg te 1941.-42. Velimira i Mirjane, djece A. Pavelića. Od 1938. jedan je od prvih suradnika M. Ujevića na pripremama Hrvatske enciklopedije, član središnjeg uredništva i tajnik. Kad je 1941. Konzorcij Hrvatske enciklopedije pretvoren u Hrvatski izdavalački bibliografski zavod (HIBZ), postaje njegovim književnim tajnikom i urednikom različitih izdanja: Književni tjednik (1941-42.), Tekstovi i pregledi, Hrvatska misao i riječ kroz stoljeća, Vedra knjiga, Svjetski klasici i ilustrirani časopis Croatia (na njemačkom, talijanskom i francuskom jeziku). S M. Ujevićem i V. Štefanićem uredio je u nekoliko mjeseci nove hrvatske čitanke za srednje škole. Od 1943. do prosinca 1944. urednik je kulturne rubrike Spremnosti. Istodobno proučava povijest i kulturu rodnoga Senja. HAZU mu je objelodanila neke radove u Zborniku za narodni život i običaje i u prvoj knjizi serije Hrvatski kulturni spomenici (Senj). God. 1944. imenovan je pročelnikom za visoko školstvo i znanstvene ustanove u Ministarstvu prosvjete. Zaslužan je za zaštitu kulturnih i povijesnih spomenika od ratnih razaranja te za utemeljenje Sveučilišta u Sarajevu s Teološkim, Pravnim i Medicinskim fakultetom. Na toj dužnosti ostaje do 6. V. 1945., kada odlazi u izbjeglištvo. Za boravka u Rimu (1945.-47.) surađuje u Draganovićevim promidžbenim akcijama i jedan je od glavnih pisaca prvotiska hrvatske emigracije Martyrium Croatiae (na latinskom, Rim 1946.). Istodobno studira na Papinskoj školi za diplomatiku i arhivistiku. God. 1947. odlazi u Madrid kako bi organizirao slavistički studij. Svoje organizacijske sposobnosti, bogato znanje i iskustva stečena u HIBZ-u, napose na radu na Hrvatskoj enciklopediji, prenosi u Španjolsku. Pokretač je i stvarni glavni urednik španjolske kulturne enciklopedije. Uredio je i nekoliko drugih enciklopedijskih izdanja. Surađivao je u različitim španjolskim časopisima, ponajviše u općoj kulturnoj reviji Arbor, što ju je izdavalo Vrhovno vijeće za znanstvena istraživanja, gdje je Tijan do 1956. radio kao profesor. Isposlovao je hrvatski program na Španjolskom nacionalnom radiju i uređivao ga, zajedno sa svojom suprugom (književnicom Nedjeljkom Luetić-Tijan), do 1975., o čemu je objavio knjigu Dvadeset godina u eteru. Sastavio je antologiju hrvatske lirike (u rukopisu). Prevodio je hrvatske dramske tekstove na španjolski i španjolske na hrvatski. Pisao je u časopisima Hrvatska Revija, Osoba i Duh, Studia Croatica, drugim hrvatskim emigrantskim publikacijama te u knjigama Proceso de formación de las naciones eslavas (Madrid 1952.) i Crisis del liberalismo en la Europa Central (El mito Masaryk; Madrid 1958.). Priredio je za tisak Posljednje eseje V. Kriškovića (Madrid 1955.) i napisao uvodni esej o autoru. Dosta rano (1926.) počeo je surađivati u hrvatskim periodicima, među kojima se ističu: Naša sloga (Sušak), Narodna politika, Hrvatska prosvjeta, Hrvatska straža, Obitelj, Obzor, Jutarnji list, Hrvatski Narod i Danica (kalendar), a sam je uređivao Književni tjednik i Spremnost. Živi kao umirovljenik u Madridu, sređuje svoju arhivu, slaže sjećanja i prigodice šalje priloge časopisu Marulić i Senjskom zborniku. (M. S. i R.) M. Š. mr. Mladen Švab, urednik u LZ »M. Krleža«, Zagreb

TIJAN, Dr. Pavao (1908)

Rođen je u Senju 15. lipnja 1908., gdje je završio pućku školu i gimnaziju. Nakon mature studirao je slavistiku i kroatistiku na Filozofskom fakultetu Sveućilišta u Zagrebu i položio diplomski ispit godine 1930. Poćetkom godine 1931. bio je namješten kao privremeni pomoćni urednik izdanja Hrvatskog Književnog Društva Sv. Jeronima, a koncem iste godine primio je poziv da bude odgojitelj i kućni nastavnik malodobnog vukovarskog vlastelina Jakoba grofa Eltza, kojega je pripremao za prva tri razreda klasićne gimnazije. Nakon odgojiteljskog rada u Vukovaru ubrzo dobiva mjesto privatnog podućavatelja unuke nadvojvode Salvatora Habsburga i baruna Nikolića u Zagrebu, te dvoje mlađe djece dra. Ante Pavelića za vrijeme Nezavisne Države Hrvatske. Neko vrijeme radi kao profesor na klasičnoj gimnaziji, a nakon toga u uredništvu Hrvatske Enciklopedije. Surađuje u brojnim stručnim i književnim publikacijama kao što su: Hrvatska Prosvjeta, Obzor, Hrvatska Straža, Književni Tjednik i dr. Godine 1944. bude imenovan pročelnikom za visoko školstvo i znanstvene ustanove u Ministarstvu prosvjete, a mnogo je pridonio pri osnivanju Medicinskog i Teološkog fakulteta u Sarajevu.

Nakon sloma Nezavisne Države Hrvatske 6. svibnja 1945. odlazi u emigraciju, najprije u Italiju, a zatim u Madrid, ostavivši u domovini suprugu, Nedjeljku Luetić Tijan, s malim djetetom. U Madridu je isposlovao hrvatske emisije na španjolskom Državnom Radiju, koje su od sijećnja 1956. do konca prosinca 1975., dakle hoz gotovo dvadeset godina, slale iz dana u dan vijesti u domovinu na hrvatskom jeziku, a koje je uz pomoć svoje pene - koja mu se je 1955. pridružila - sastavljao i njezinim glasom u eter slao. Takoder je bila njegova zamisao objavljivanje "Enciklopedije španjolske kulture" (Enciclopedia de la Cultura Española), za koju je izradio nacrte koje je španjolska vlada prihvatila te ga imenovala tehnićkim ravnateljem. U razdoblju od 1962. do 1968. uredio je i izdao pet svezaka te španjolske enciklopedije. Uz svoju brojnu suradnju u svim značajnijim listovima i publikacijama hrvatske dijaspore, bio je i stalni suradnik u "Consejo Superior de Investigaciones Científicas" u Madridu s posebnim angažmanom u izučavanju slavenskih jezika i kultura.

IN MEMORIAM

DON PABLO TIJAN RONCEVIC

Senj, 15 de junio de 1908 - Madrid, 2 de julio de 1997

En verano de 1997 nos dejaba para siempre un gran croata y gran español: Don Pablo Tijan Roncevic, nacido Pavao Tijan en el Litoral Croata, residente durante cincuenta años, la mitad de su vida, en España, y nacionalizado español, aunque recobró la ciudadanía croata después de la Independencia de la Patria. Hoy yace en la Sacramental de San Isidro de Madrid.

Hijo de una familia humilde, cursó la enseñanza primaria y media en su ciudad natal, Senj. Tras superar el examen de madurez en 1926 marchó a Zagreb, en cuya Universidad realizó los estudios de Filología Eslava y Croata; se licenció en 1930, a los veintidós años de edad.

Ya como estudiante publica reseñas literarias en revistas como Luc (1928) o artículos de divulgación lingüística en Mladost (1929-1930).

Al acabar los estudios universitarios empieza a trabajar en la enseñanza, primero en Vukovar como preceptor del conde Jakob Eltz (1931-1934) y luego como suplente y profesor titular, una vez aprobado el examen para profesores de enseñanza media de lengua y literatura croatas e historia en 1938, del Gimnasio Arzobispal de Zagreb (1935-1944).

Al mismo tiempo desarrolla su labor editorial: en 1931 es ayudante de redacción de las ediciones de la Sociedad de San Jerónimo, y de 1931 a 1944 secretario general y redactor jefe del entonces consorcio de la "Enciclopedia Croata" (luego "Instituto Editorial Croata", después de la Guerra "Instituto Lexicográfico Croata"), de la que llegaron a aparecer sólo los primeros volúmenes. También dirige la sección de cultura del semanario Spremnost (1943-1944).

En estos años es muy intensa su actividad como colaborador de publicaciones periódicas, calendarios y volúmenes colectivos, con reseñas literarias y artículos sobre distintos temas culturales, especialmente en torno a Senj. También publica la traducción de un relato esloveno, Anica (1931), según la obra Dekla Ancka (1913) del modernista católico Fran Saleski Finzgar (1871-1962), y tres libros sobre la ciudad de Senj: Senj. Kulturno-historijska setnja gradom (1931), Senjske storije i cakule (1940) y Grad Senj u povijesti i kulturi hrvatskoga naroda (1940).

En este período es redactor de diversas publicaciones, de las que se destacan Hrvatski jezik, cuyo director es el gran filólogo Stjepan Ivsic (1884-1962), la revista ilustrada en lenguas extranjeras Croatia (1942-1944) del Instituto Editorial Croata y la serie de traducciones del mismo Instituto Svjetski Klasici (Clásicos Universales) desde 1942.

Decisiva, sin embargo, será su labor en el Ministerio de Educación los años 1944 y 1945; como Jefe de Sección de Universidades e Instituciones Científicas centró sus esfuerzos en la defensa y conservación de los monumentos artísticos y culturales amenazados por la guerra y en la fundación de la Universidad de Sarajevo, cuya Facultad de Medicina logró empezar a funcionar.

En mayo de 1945, ante el avance de los guerrilleros de Tito, decide salir de Croacia junto con sus hermanos y su cuñado Luka Brajnovic, dejando en Zagreb a su mujer e hija de pocos meses.

Después de una breve estancia en Austria, pasan a Italia; en el campo de concentración de Fermo participa en la redacción de un periódico mural y en la organización de una escuela de enseñanza media para los hijos de los refugiados, pero ya a mediados de agosto marcha a Roma a invitación del Instituto y Hermandad de San Jerónimo.

Entre 1945 y 1947 estudia ciencias históricas auxiliares en la Escuela Pontificia de Paleografía y Diplomática, al tiempo que escribe diversas aportaciones para, por ejemplo, The Tragedy of a Nation (Chicago, 1947) de Theodor Benkovic, Martyrium Croatiae (Roma, 1947) o The Slavonic Enciclopaedia (Nueva York, 1947), de Joseph Roucek.

Como presidente de la Acción Católica Croata, Pavao Tijan recibió en 1946 la visita del presidente de Pax Romana, el catedrático español Joaquín Ruiz Jiménez, quien le ofreció, en nombre de la "Obra Católica de Asistencia Universitaria" española, diez becas para que estudiaran en Madrid otros tantos estudiantes croatas católicos; éstos comenzaron a llegar a España en otoño de 1947, escogidos entre los refugiados croatas de Fermo y Roma. Estos jóvenes croatas, junto con otros muchos refugiados procedentes de Europa Central y Oriental, se convirtieron en colegiales del Colegio Mayor "Santiago Apóstol".

El propio Pavao Tijan llegó a Madrid en marzo de 1947, a invitación del Consejo Superior de Investigaciones Científicas, con el encargo de organizar los estudios eslavos en el recién fundado "Departamento Internacional de Culturas Modernas". En el C.S.I.C., así como en el Ateneo de Madrid y en muchas ciudades españolas, pronunció conferencias y cursos sobre "El mundo eslavo y la cultura europea"; las celebradas en el Ateneo en noviembre de 1951, por ejemplo, se editaron como libro con el título Proceso de Formación de las Naciones Eslavas en 1952 (Colección "O crece o muere", Ateneo). Sin embargo, en 1954 ese Departamento del C.S.I.C. dejó de funcionar; Don Pablo pasó entonces a ser profesor agregado del Instituto "Miguel de Cervantes" de Filología Hispánica, también del C.S.I.C., desde donde intentó, sin éxito, que se fundaran los estudios de filología eslava en la universidad española, lo que no sucedió hasta finales de los años `80 y principios de los `90, con la lamentable ausencia de la croatística en sus planes de estudio.

En 1955 por fin consigue reunirse con su mujer y su hija; sobre esos diez años de vida en Croacia la señora de Tijan, prof. Nedjeljka Luetic, publicó más tarde el libro Krov i kruh: deset godina u okupiranoj Hrvatskoj 1945-55 (Barcelona, 1980).

Desde 1956 hasta su jubilación en 1981 trabaja en Radiotelevisión Española; veinte de esos años colabora con su mujer en las emisiones en lengua croata de Radio Nacional de España, sobre las que dejó escrito un amplio trabajo con el título "Dvadeset godina u eteru" en Hrvatska revija (Munich, 1988).

Como enciclopedista trabajó en distintos proyectos, como el volumen sobre Europa de la Geografía Universal (Barcelona, 1952), Las grandes corrientes del pensamiento contemporáneo (Madrid, 1959), Forjadores del mundo contemporáneo (Madrid, 1959), obra en cuatro volúmenes de la que fue vicedirector y autor de varias de las biografías que contiene; colaboró también en The Catholic Enciclopaedia (Washington). Pero sus dos trabajos enciclopédicos fundamentales en España fueron la dirección y ampliación de la enciclopedia sueca Facta para Ediciones Rialp, en ocho volúmenes (Madrid, 1962-1966), y sobre todo la monumental Enciclopedia de la Cultura Española de Editora Nacional en cinco volúmenes (Madrid, 1963-1969), que le encomendó el Ministerio de Información y Turismo según su plan y asistencia técnica.

Como traductor Don Pablo ejerció como Intérprete Jurado de Croata, nombrado por el Ministerio de Asuntos Exteriores de España, pero también como traductor literario, especialmente de teatro; precisamente un tiempo (1952-1953) fue crítico teatral del prestigioso semanario brasileño La Actualidad Española. Al croata tradujo algunas comedias de los dramaturgos contemporáneos españoles Miguel Mihura (1905-1977) -Tres sombreros de copa (1952), entre otras- y Antonio Buero Vallejo (1916-); y del croata al español, en colaboración con el poeta español Rafael Morales, la comedia Bez trecega (1913) de Milan Begovic (1876-1948), que se estrenó en febrero de 1958 con el título de Si yo supiera en el hoy desaparecido Teatro Recoletos de Madrid, protagonizada por el gran Guillermo Marín (ver V. Deur, "Recordando al actor español Guillermo Marín", SC 111 (1988), pp. 343-344). También se representó su traducción del alemán de Romulus der Grosse de Friedrich Dürrenmatt (1921-).

Colaboró con artículos de temas culturales y políticos sobre la croatidad en publicaciones de la emigración croática como Osoba i Duh, Hrvatska Revija, Sloboda, Glas sv. Antuna y Studia Croatica, donde publicó desde sus primeros números hasta los últimos: "Las costumbres navideñas croatas", SC 2 (1961), pp. 54-62; "Tradiciones biblicistas croatas", SC 3-4 (1961), pp. 181- 184; "La agresión serbia a Croacia a la luz de la estadística", SC 122-123 (1992), pp. 8-26. Además, en el mismísimo principio de Studia Croatica J.B. Ghetaldi reseñaba el importante libro de Don Pablo Crisis del liberalismo en Europa Central (El mito Masaryk), Madrid, Editora Nacional, 1958, 460 pp. SC 1 (1960), pp. 90-91.

En el Calendario Croata (Hrvatski Kalendar), editado en Chicago, publicó dos interesantísimos ensayos: "Pred konacnim ujedinjenjem Hrvat" (1953) y "Kult politickog mucenistva" (1954). También escribió prefacios y postfacios a libros croatas editados en España, como los de Vinko Kriskovic, Enver Mehmedagic o Bonifacije Perovic.

En diversas revistas españolas, populares y científicas, publicó ensayos, estudios, críticas, reseñas, informaciones, en particular sobre aspectos políticos y culturales de los pueblos eslavos, y sobre todo del croata: La Estafeta Literaria, Ateneo, Revista de Filosofía, Revista de Literatura, Nuestro Tiempo, Oriente (luego Oriente Europeo), Arbor.

Precisamente en Arbor, Revista general de investigación y cultura, del Consejo Superior de Investigaciones Científicas, salieron muchas reseñas y trabajos extensos suyos, algunos de los cuales, como separatas, constituyen verdaderos libritos: "La formación de las naciones balcánicas de hoy" (1947), "Orígenes del ideal eslavo" (1949), "Evolución del ideal eslavo en los últimos cien años" (1949), "La historiografía rusa dirigida por los Soviets" (1949), "El mito Masaryk" (1951), "Salamanca en la tradición cultural croata" (1953), "Constantinopla y su imperio" (1954), "Ivo Andric, premio Nobel de Literatura 1961" (1962). De otras revistas también salieron separatas como "El movimiento organizado de los católicos croatas (1900-1950)", (Osoba y Duh, 1950) o "Juraj Krizanic, primer apóstol del ecumenismo eslavo" (Oriente Europeo, 1968).

Desde 1992 reanuda su colaboración con publicaciones editadas en Croacia, como la revista Marulic o el Senjski zbornik, y en verano de 1993, vuelto por primera vez a la Patria, en su terruño de Senj recibió los máximos honores de su ciudad natal.

Además de las distinciones ya mencionadas, Don Pablo Tijan Roncevic fue miembro de la prestigiosa institución croata Matica Hrvatska, de The Croatian Academy of America con sede en Nueva York, del Institutum Chroatorum Historicum de Roma, de la Academia Croata de Ciencias y Artes en la Diáspora (Suiza), y poseía la Orden de la Corona del Rey Zvonimir (1945). En 1969 recibió la "Encomienda con Placa de Alfonso X El Sabio" del Estado español por sus méritos en el campo de la cultura.

F. J. Juez Gálvez

Tijan Pavao - bibliografia

• Tijan, Pablo, Crisis del liberalismo en la Europa Central (El mito Masaryk), Madrid, 1958, p. 460 (B. Anzulovic), Volumen 1, año 1960, página 90-1.
• Tijan, Pablo, Las costumbres navideñas en Croacia, Volumen 2, año 1961, página 54-62.
• Tijan, Pablo, Tradiciones biblicísticas croatas, Volumen 3-4, año 1961, página 181-4.
• Tijan, Pablo, La agresión serbia a Croacia a la luz de la estadística, Volumen 122-123, año 1992, página 8-26.

• Tijan Pavao, Jedna uzorna hrvatska skupina u tuđini. - Kulturni rad Hrvata emigranata u Španjolskoj. Hrvatska Revija-La Revista Croata, 1951, 4, pp. 409-419.
• Tijan Pavao, Poesía croata moderna. La versión castellana de Pavao Tijan y Marisol de Castro Gil. Madrid, España. Hrvatska Revija-La Revista Croata, 1955, 4, pp. 331-336.
• Tijan Pavao, Povodom smrti Aleksandra Belića. Hrvatska Revija-La Revista Croata, 1960, 2-3, pp. 270-271.
• Tijan Pavao, Smrt Bogoljuba Jeftića. Hrvatska Revija-La Revista Croata, 1961, 1-2, pp. 159-160.
• Tijan Pavao, "Doba kušnje " u jednom zborniku. - "Hrvatska Revija" - Jubilarni Zbornik 1951-1975. Hrvatska Revija-La Revista Croata, 1977, 3, pp. 336-354.
• Tijan Pavao, Da li su Hrvati palili crkve u Buenos Airesu godine 1955? - Svjedočanstvo Juan Domingo Perona. Hrvatska Revija-La Revista Croata, 1978, 1, pp. 170-171.
• Tijan Pavao, Vincente Aleixandre - Dobitnik Nobelove nagrade za književnost godine 1977. Hrvatska Revija-La Revista Croata, 1978, 2, pp. 229-241.
• Tijan Pavao, Novo u vizuelnoj poeziji. Hrvatska Revija-La Revista Croata, 1978, 2, p. 310.
• Tijan Pavao, Mons. Vladimir Usmiani i njegov zavod "Ožegovićianum ". Hrvatska Revija-La Revista Croata, 1978, 3, pp. 242-246. Smrt pjesnika Zvonka Milkovića. 2, p. 348.
• Tijan Pavao, Zagorka - najćitaniji pisac u Jugoslaviji. 3, pp. 502. Komunista - na ćelu Akademije u Zagrebu. Hrvatska Revija-La Revista Croata, 1978, 3, p. 531.
• Tijan Pavao, 700 godišnjica Dubrovaćkog Arhiva. 4, pp. 680. Hrvatski prijevod jednog latinskog djela M. Marulića. Hrvatska Revija-La Revista Croata, 1978, 4, p. 682. (Radi se o "Liber de laudibus Herculis").
• Tijan Pavao, Retrospektivna izložba Gabrijela Jurkida. Hrvatska Revija-La Revista Croata, 1978, 4, p. 688.
• Tijan Pavao, Strane novine u Jugoslaviji. Hrvatska Revija-La Revista Croata, 1978, 4, p. 697.
• Tijan Pavao, Što zajedničkog imaju Lacij i Srbija? 4, pp. 704. Nacionalni dohodak u Jugoslaviji. Hrvatska Revija-La Revista Croata, 1978, 4, p. 425.
• Tijan Pavao, Slab interes Hrvata za proučavanje Ive Andrića. Hrvatska Revija-La Revista Croata, 1978, 4, p. 730.
• Tijan Pavao, Jedna pjesnička paralela - Prijatelju Bogdanu Radici, umjesto čestitke za 75. godišnjicu njegova plodnog života. Hrvatska Revija-La Revista Croata, 1979, 4, p. 680-681.
• Tijan Pavao, Moja dva mrtva prijatelja slikara: Meissner i Kuman. Hrvatska Revija-La Revista Croata, 1979, 4, p. 715-717.
• Tijan Pavao, "Hrvatska Enciklopedija" - 40. godišnjica njezina pokretanja. Hrvatska Revija-La Revista Croata, 1980, 1, p. 108-114.
• Tijan Pavao, Dr. Dragutin Kniewald - Prvi moderni liturgičar u Hrvatskoj. Hrvatska Revija-La Revista Croata, 1980, 2, p. 245-252.
• Tijan Pavao, Na izvorima jedne herojske i svete borbe za istinu i pravdu. - Zbornik "Stepinac mu je ime" /Knjiga prva 1978. - Knjiga druga 1980./ Hrvatska Revija-La Revista Croata, 1980, 3, pp. 361-381.
• Tijan Pavao, Smrti u Hrvatskoj. Hrvatska Revija-La Revista Croata, 1980, 4, pp. 715. (Mirko Cerovac, Stjepko Trontl, Ernest Radetid, Nikola Jagatič).
• Tijan Pavao, Književne novosti. Hrvatska Revija-La Revista Croata, 1981, 2, pp. 331.
• Tijan Pavao, Kulturna razmjena na jugokomunistički način. Hrvatska Revija-La Revista Croata, 1981, 2, pp. 338.
• Tijan Pavao, Varšava u počast Julija Benešića. Hrvatska Revija-La Revista Croata, 1981, 2, pp. 341.
• Tijan Pavao, Domaći gosti zapostavljeni u jugoslavenskom turizmu. Hrvatska Revija-La Revista Croata, 1981, 2, pp. 385.
• Tijan Pavao, Dobriša Cesarić: "Moj prijatelju, mene više nema". Hrvatska Revija-La Revista Croata, 1981, 2, pp. 386-389. (Nekrolog. + 18. 12. 1980.).
• Tijan Pavao, Dr. Josip Nagy (1894-1981). Hrvatska Revija-La Revista Croata, 1981, 2, pp. 389-390. (+ 28. 1. 1981.).
• Tijan Pavao, Branko Krmpotić - jedan od nutarnjih prognanika. Hrvatska Revija-La Revista Croata, 1981, 2, pp. 390-392. (Nekrolog).
• Tijan Pavao, Kosa smrti u hrvatskoj domovinskoj kulturi. - U spomen Frani Sentinelli; Umro prof. Mihovil Gračanin; Smrt arhitekta Planića; Smrt slikara Tomerlina; Dvije hrvatske smrti: Anka Nikolić rođ. Šop i dr. Jure Grubišić. Hrvatska Revija-La Revista Croata, 1981, 2, pp. 393-395. (Nekrolozi).
• Tijan Pavao, Antun Bonifačić - Pjesnik vječne Hrvatske - Uz 80. godišnjicu njegova života: 8. listopada 1901. Hrvatska Revija-La Revista Croata, 1981, 3, pp. 423-435.
• Tijan Pavao, Domovinske vijesti s područja kulture: Izdanje Leksikografskog zavoda; Hrvatska srednjovjekovna proza; Novo izdanje Divkovičeva Latinsko-Hrvatskog Rječnika; Novo djelo Nikole Šopa; Riznica Ninske biskupije; Grad Veliki Tabor - etnografski muzej?; Inflacija doktorata; Suradnja zagrebačkog i beogradskog sveučilišta; Kulturne ustanove u Hrvatskoj - pastorčad komunističke vlade; Zaloso stanje arhiva u Zagrebu. Hrvatska Revija-La Revista Croata, 1981, 3, pp. 543-546.
• Tijan Pavao, Prva godišnjica Titove smrti. Hrvatska Revija-La Revista Croata, 1981, 3, pp. 579-580.
• Tijan Pavao, Prvi neslužbeni rezultati popisa stanovništva. Hrvatska Revija-La Revista Croata, 1981, 3, pp. 585-586.
• Tijan Pavao, August Đarmati - In memoriam. Hrvatska Revija-La Revista Croata, 1981, 3, pp. 683-684 (Nekrolog).
• Tijan Pavao, Domovinske vijesti s područja kulture: Potvrda o radu najstarijeg hrvatskog kazališta u Hvaru; Nekoliko podataka o kulturnom životu u Hrvatskoj; Obnavlja se Medvedgrad; Povijest elektrotehnike u Hrvatskoj; Nacionalna pripadnost u "Enciklopediji Hrvatske. Hrvatska Revija-La Revista Croata, 1981, 4, pp. 729-731.
• Tijan Pavao, Međurepubličke migracije s obzirom na Hrvatsku. Hrvatska Revija-La Revista Croata, 1981, 4, pp. 780.
• Tijan Pavao, Marijan Detoni i Antun Mezđić. Hrvatska Revija-La Revista Croata, 1981, 4, str. 805. (Nekrolozi).
• Tijan Pavao, Arhitekt Juraj Denzler. Hrvatska Revija-La Revista Croata, 1981, 4, pp. 805-806. (Nekrolog. + 27. 9. 81.).
• Tijan Pavao, Slikar Andrija Maurović. Hrvatska Revija-La Revista Croata, 1981, 4, pp. 806. (Nekrolog. + 2. 9. 81.).
• Tijan Pavao, Počast profesoru René Marčiću u Salzburgu. Hrvatska Revija-La Revista Croata, 1982, 1, pp. 130.
• Tijan Pavao, Bilješke iz Hrvatske s područja kulture: Hrvatski biografski leksikon; Pjesništvo Hrvata u Madžarskoj; Simbolika starih Ilira; Raspodjela Meštrovićevih crteža; 90-godišnjica Milana Sepeca; 300. obljetnica grkokatoličkog sjemeništa u Zagrebu; Stogodišnjica sjedinjenja Vojne Krajine s banskom Hrvatskom; Stogodišnjica smrti Augusta Šenoe; Jubilej Muzičke akademije u Zagrebu. Hrvatska Revija-La Revista Croata, 1982, 1, pp. 131-133.
• Tijan Pavao, Dani hrvatske glazbe u Zagrebu. Hrvatska Revija-La Revista Croata, 1982, 1, pp. 141.
• Tijan Pavao, Katolička periodička štampa u Jugoslaviji. Hrvatska Revija-La Revista Croata, 1982, 2, pp. 271-272.
• Tijan Pavao, Đaćki domovi u Hrvatskoj. Hrvatska Revija-La Revista Croata, 1982, 2, pp. 274.
• Tijan Pavao, Nalazište petroleja u Hrvatskoj. Hrvatska Revija-La Revista Croata, 1982, 2, pp. 275.
• Tijan Pavao, Bilješka iz Hrvatske s područja kulture: Bosanskohercegovačka književnost; Obnovljeno Riječko kazalište; "Čudnovate zgode šegrta Hlapića" na retoromanskom; Englesko priznanje Josipu Torbarini; Galerija Topić-Mimara; Zagrebačka filharmonija u Sjedinjenim Državama; Slikar Rački, stogodišnjak. Hrvatska Revija-La Revista Croata, 1982, 2, pp. 282-283.
• Tijan Pavao, Enciklopedija o Titu - Jugoslavija bez državne himne. Hrvatska Revija-La Revista Croata, 1982, 2, pp. 320.
• Tijan Pavao, Nacionalni sastav stanovništva Jugoslavije prema konačnim rezultatima popisa iz 1981. Hrvatska Revija-La Revista Croata, 1982, 2, pp. 321-325.
• Tijan Pavao, Smrt hrvatskog pjesnika Nikole Šopa. Hrvatska Revija-La Revista Croata, 1982, 2, pp. 35-356.
• Tijan Pavao, Umro kipar Frano Kršinić. Hrvatska Revija-La Revista Croata, 1982, 2, pp. 356-358. (Nekrolog).
• Tijan Pavao, Josip Andreis. Hrvatska Revija-La Revista Croata, 1982, 2, pp. 358. (Nekrolog),
• Tijan Pavao, Stjepan Gunjača. Hrvatska Revija-La Revista Croata, 1982, 2, pp. 359. (Nekrolog).
• Tijan Pavao, Dasen Vrsalović. Hrvatska Revija-La Revista Croata, 1982, 2, pp. 359-360. (Nekrolog).
• Tijan Pavao, Ludmila Radoboj. Hrvatska Revija-La Revista Croata, 1982, 2, pp. 360. (Nekrolog).
• Tijan Pavao, Borivoj i Mary Sembera. Hrvatska Revija-La Revista Croata, 1982, 2, pp. 360. (Nekrolog).
• Tijan Pavao, Josip Demarin. Hrvatska Revija-La Revista Croata, 1982, 2, pp. 360-361. (Nekrolog).
• Tijan Pavao, Viktor Celjak. Hrvatska Revija-La Revista Croata, 1982, 2, pp. 1. (Nekrolog).
• Tijan Pavao, Sofija grofica Eltz. Hrvatska Revija-La Revista Croata, 1982, 3, pp. 580. (Nekrolog).
• Tijan Pavao, Pabirci sa stranica zagrebačkih novina: Ustanovljeno mjesto rodenja Antuna Vramca; Novi albanskohrvatski rječnik; Prvi rječnik gradićanskih Hrvata; Šatrovački rječnik; Opet novi pravopis; Nova serija časopisa "Republika"; Pronađena još jedna slika Vjekoslava Karasa; Nova knjiga o povijesti Dalmacije; Sudbina Kršinićeve ostavštine; Prenatrpanost Nacionalne i Sveučilišne Biblioteke u Zagrebu; Sveučilišta u Jugoslaviji; Ivo Malec nagrađen u Parizu; U spomen Dori Pejačević; Časopis "Muzička kultura"; Marksizam na sveučilištima Jugoslavije; Turistička godina; Smanjuje se broj vojničkih zvanja; Hrvatska Revija-La Revista Croata, 1983, 1, pp. 109-112.
• Tijan Pavao, Klema Švarc-Požgaj. Hrvatska Revija-La Revista Croata, 1983, 1, pp. 149. (Nekrolog).
• Tijan Pavao, Bogdan Radica o njegovoj starosti - Uz njegovu 80-godišnjicu života "26. kolovoza 1904." Hrvatska Revija-La Revista Croata, 1984, 2, pp. 175-182.
• Tijan Pavao, Pismo uredniku. Madrid, 24. ožujka 1984. Hrvatska Revija-La Revista Croata, 1984, 2, pp. 358-359. (Ispravljanje netočnih podataka u knjizi "Susreti i doživljaji" Ive Rojnice).
• Tijan Pavao, Dvadeset godina u eteru - Osvrt na djelovanje hrvatskih radioemisija iz Madrida. Hrvatska Revija-La Revista Croata, 1988, 2, pp. 281-309. (Nastavak u slijedećem broju):
• Tijan Pavao, "Prijateljima, koji su otišli prije mene". Hrvatska Revija-La Revista Croata, 1988, 2, pp. 372-387. (Nekrolozi: Ante Jakšić, Tomislav Prpić, Vladimir Ruždak, Vilim Niče, Josip Roglić, Alija Nametak, Mirjana Kralj, Fedor Vaić, Kruno Krstić, Josip Blažina Jožčenko, Vojmil Rabadan i Ante Smith Pavelić).
• Tijan Pavao, Dvadeset godina u eteru. - Osvrti na djelovanje hrvatskih radio-emisija iz Madrida. Drugi dio. Hrvatska Revija-La Revista Croata, 1988, 3, pp. 488-521.
• Tijan Pavao, Evo svećenik veliki. Hrvatska Revija-La Revista Croata, 1989, 3, pp. 450-455. (Nekrolog vlč. Vilima Cecelje).
• Tijan Pavao, Smrt kneginje A, Lobkowicz. Hrvatska Revija-La Revista Croata, 1989, 3, pp. 635-636. Nekrolog.
• Tijan Pavao, Razbuktala duša - Iz mojih sjećanja na Milu Budaka. Hrvatska Revija-La Revista Croata, 1989, 3, pp. 663-675.
• Tijan Pavao, Od biblijske četrdesetice do suvremenog computera - Nekoliko digresija uz 40-godišnjicu "Hrvatske Revije". Hrvatska Revija-La Revista Croata, 1990, 3, pp. 471-481. (Ovaj znadajni prilog sadrži, između ostaloga, i prijedlog, da se sastavi alfabetski "popis svih autora suradnika s naslovima njihovih priloga ).

Tijan, Pablo. Proceso de Formacion de las Naciones Eslaves. Madrid: Ateneo, 1952.

The author is the foremost Croatian scholar in Spain.

Tijan, Pablo. Crisis del Liberalismo en la Europa Central. El mito Masaryk. Madrid: Editora Nacional, 1958; pp. 429.

Široki Perosichi Boris

IN MEMORIAM

BORIS ŠIROKI

El 26 de enero de 1999 dejó de existir en Caracas, Venezuela, el Dr. Boris Široki Perosichi - Cónsul General Honorario de la República de Croacia en Venezuela- destacado miembro de la comunidad diplomática quien con su trabajo y dedicación contribuyo al desarrollo y progreso de las relaciones entre Venezuela y Croacia.

Como premio a su valiosa labor fue galardonado en 1995 con la Orden de Francisco de Miranda en primera clase en un acto solemne frente a más de 1500 personas. El presidente venezolano Dr. Rafael Caldera felicitó personalmente a Široki por su discurso y méritos intelectuales y humanos. Boris Široki fue también un colaborador de Studia Croatica.

El sepelio del Dr. Široki Perosichi, cuya desaparición enluta a todos los croatas en Venezuela, se efectuó el 27 de enero de 1999 en el Cementerio del Este en la capital venezolana.


Studia Croatica, Año 1999, Num. 140

Šarić, Ivan Ev.

Šarić, Ivan Ev. Životopis Pape Pia X. Madrid: "Osvit," 1952.

Šarić, Ivan Ev. Vrata Sunca. Pjesme. Madrid: "Osvit," 1953.

Šarić, Ivan Ev. Sveto Pismo - Novi Zavjet. Madrid: "Croatia Academica Catholica," 1953; pp. 513, illustrated.

The New Testament of the Holy Bible translated by the late Archbishop of Sarajevo, Ivan Ev. Šarić, in exile.

Šarić, Ivan Ev. Papa Pio XII. Madrid: "Osvit," 1954.

Šarić, Ivan Ev. Sveto Pismo Staroga i Novoga Zavjeta - Drugo Popravljeno Izdanje. Madrid: "Osvit," 1959. There are two editions of this work.

Sančević Zdravko

SANČEVIĆ, ing. dr. Zdravko (1931)

Rodio se je 1931. godine u Crkvenoj, kotar Teslić, od oca Mirka, drvnog industrijalca u Bosni, i majke Danice rođ. Tomljanović Gecan. Osnovnu školu polazio je u Tesliću, a srednju u Zagrebu, Rimu i Venezueli, u koju je došao s roditeljima 1947. godine, nakon što su 1945. napustili domovinu i živili u Rimu u izbjeglićkom logoru Bagnoli kraj Napulja (1946-1947.). Nakon zapoćetih sveučilišnih studija u Caracasu, školuje se kao Shellov stipendist na Pennsylvania State University te diplomira kao petrolejski inžinjer, završava magisterij i postizava doktorat. U venezolanskoj petrolejskoj industriji radi 39 godina kao inžinjer, menadžer, potpredsjednik i član upravnih odbora. Utemeljitelj je Naftne industrijske škole na sveućilištu pa je njezin profesor i direktor. Objavio je tridesetak strućnih radova, a govori i piše engleski, španjolski, talijanski i hrvatski.

U hrvatskom iseljeništvu aktivan je kao organizator hrvatskih društava i ustanova, izdavać Vjesnika "Centro Croata-Venezolano". Sudjelovao je pri osnivanju Hrvatskog Narodnog Vijeća i surađivao u njemu. Surađivao je u raznim hrvatskim publikacijama, kao npr. "Studia Croatica" u Buenos Airesu (God. 1967, 1970, 1986, 1988 i 1990) i "Hrvatska Revija". Dobitnik je raznih stranih odlikovanja i član je Petrolejskog časnog bratstva.

U Hrvatsku je došao 1991. kao dobrovoljac za ZNG i služio tri i pol mjeseca kao posebni savjetnik ministra za informacije, a 2. prosinca 1991. imenovan je Ministrom za iseljeništvo Republike Hrvatske. Danas je veleposlanik Republike Hrvatske u Republici Bosni i Hercegovini u Sarajevu.

SANČEVIC, Zdravko, znanstvenik i diplomat, rođen je god. 1921. kraj Teslića, BiH. Po slomu NDH emigrira u Italiju, poslije u SAD, da bi se nastanio u Caracasu, Venezuela. Studirao je u SAD i Venezueli, gdje stječe doktorat znanosti. Posvetio se sveučilišnoj karijeri; utemeljio je naftne studije na Sveučilištu u Caracasu, ali je takoder aktivno sudjelovao u hrvatskom kulturnom i političkom emigrantskom životu. U Caracasu je živjela mala, ali dobro organizirana skupina Hrvata (prof. Žanko, Ivo Kisić i dr.). Uspostavom Republike Hrvatske vraća se u domovinu. Član je HDZ-a. Obnaša istaknute dužnosti: bio je pomočnik ministra informiranja, ministar za iseljeništvo, veleposlanik u Sarajevu.